NGUYỄN THỊ NGÂN
Viện Nghiên cứu Hán Nôm

Do tình hình quốc tế và trong nước thay đổi, từ thế kỷ XIX, nhà Nguyễn mở rộng quan hệ thông thương và có chính sách ngoại giao với các nước trong khu vực, do đó các phái đoàn Việt Nam cũng thường xuyên đến các quốc gia Đông Nam Á. Một con số thống kê về những chuyến đi của quan chức triều Nguyễn tới khu vực Đông Nam Á những năm từ 1778 đến 1847 là: 11 chuyến đi Batavia, 2 chuyến đi Semarang, 6 chuyến đi Singapore, 2 chuyến đi Penang, 1 chuyến đi Malacca, 1 chuyến đi Johore, 2 chuyến đi Luzon và 2 chuyến đi Tiểu Tây Dương(1).

Thạc sĩ. Phạm Lê Ánh Vân

Tóm tắt

Trong giai đoạn tăng trưởng kinh tế và hội nhập quốc tế, Việt Nam đạt được thành tựu đáng kể trong nhiều lĩnh vực. Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đó cũng tồn tại những vấn đề gây cản trở và hạn chế tốc độ phát triển của nền kinh tế Việt Nam, trong đó có hiện tượng “chảy máu chất xám”. Có nhiều nghiên cứu trong và ngoài nước đã đề xuất các giải pháp cho vấn đề này, trong đó được đề cập đến nhiều nhất là giải pháp về sửa đổi luật để thu hút tối đa đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, tiếp đến là đề xuất cải cách các quy định về thuế trong luật doanh nghiệp nhằm giúp doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực cạnh tranh, và cuối cùng là quy định mức lương xứng đáng để giữ chân người tài.

“Chảy máu chất xám” ở Việt Nam:  giải pháp công nghệ và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp

TS. Huỳnh Đức Thiện

Tóm tắt

Trong những năm gần đây, khi nghiên cứu về lịch sử đương đại các nhà sử học rất quan tâm nghiên cứu về vấn đề phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, tuyệt đại đa số các đề tài khoa học khi viết về chuyển biến kinh tế - xã hội thường không viết kỹ về phần phương pháp nghiên cứu và những vấn đề lý luận về chuyển biến kinh tế - xã hội. Theo chúng tôi, việc trình bày rõ ràng phương pháp nghiên cứu và cơ sở lý luận của đối tượng cần nghiên cứu là vấn đề quan trọng. Xuất phát từ thực tế đó, trong bài viết này chúng tôi xin góp phần đề xuất một số vấn đề khi nghiên cứu về lịch sử chuyển biến kinh tế - xã hội thời kỳ đổi mới.

Phương pháp và những vấn đề lý luận  khi nghiên cứu về chuyển biến Kinh tế - Xã hội thời kỳ đổi mới

GS.TS. Bùi Khánh Thế

Tóm tắt

“Dĩ bất biến, ứng vạn biến” là câu danh ngôn Chủ tịch Hồ Chí Minh viện dẫn khi trao đổi ý kiến với Cụ Huỳnh Thúc Kháng, Quyền Chủ tịch nước trước khi sang Pháp đàm phán. Việc viện dẫn này không hoàn toàn là sự sáng tạo ngôn từ tức thời mà là kết quả của cả vốn văn hóa, nền tảng tư duy và quá trình trải nghiệm của chính Người. Bài viết này đi tìm hiểu cội nguồn, giá trị và một số hoàn cảnh áp dụng câu châm ngôn ấy.

Bài học từ câu chủ tịch Hồ Chí Minh viện dẫn “dĩ bất biến, ứng vạn biến”

ThS. Nguyễn Thị Diễm Phương

Tóm tắt

Du lịch là ngành kinh tế tổng hợp mang nội dung văn hóa sâu sắc, hoạt động du lịch không chỉ là hoạt động kinh tế mà còn là một hoạt động văn hóa. Bài viết giới thiệu một loại hình du lịch có đặc trưng phù hợp với điều kiện và tài nguyên du lịch của vùng Tây Nam Bộ. Du lịch nông thôn mang đến lợi ích về nhiều mặt, giúp nâng cao mức sống của cộng đồng cũng như góp phần phát huy và bảo tồn văn hóa truyền thống.

Phát triển du lịch nông thôn ở tây Nam Bộ: tiềm năng và thách thức

TS. Nguyễn Thị Ánh Nguyệt

Tóm tắt

Côn Đảo là một quần đảo tiền tiêu gồm 16 hòn đảo lớn nhỏ nằm trên đường hàng hải từ tây sang đông, từ bắc xuống nam ở về phía đông nam Việt Nam ngày nay, cách Vũng Tàu 97 hải lý. Với tổng diện tích 76.650km2, trải ra trên vùng biển có tọa độ địa lý từ 10603610 kinh độ đông, đến 804057 vĩ độ bắc. Là một quần đảo giàu tiềm năng lại nằm ở vị trí địa lý hết sức thuận lợi, Côn Đảo có một vị trí đặc biệt quan trọng trong đời sống chính trị, quân sự và kinh tế không chỉ đối với các chúa Nguyễn trong bước đầu lập nghiệp ở Đàng Trong mà còn đối với cả triều Nguyễn và đất nước ta ngày nay. Không phải ngẫu nhiên mà Côn Đảo được người phương Tây biết đến từ rất sớm.

Vài nét về công cuộc khẩn hoang, phát triển kinh tế ở Côn Đảo (từ thế kỷ xvii đến nửa đầu thế kỷ xix)

PGS.TS. Ngô Thị Phương Lan

Tóm tắt

Các tộc người thuộc nhóm ngôn ngữ Môn – Khmer là những cư dân đã sinh sống lâu đời tại tỉnh Bình Phước. Trong bối cảnh hội nhập và phát triển hiện nay, với đời sống kinh tế xã hội đặc trưng, các tộc người này đã trải qua những biến đổi sâu sắc trên nhiều phương diện. Bài viết trình bày những thay đổi về sinh kế của các tộc người S’tiêng, Mạ, M’nông ở Bình Phước, gắn liền với sự thay đổi về các chính sách phát triển kinh tế, đặc biệt là sự thay đổi về chính sách quản lý rừng, môi trường cư trú và sinh sống chủ yếu của các tộc người này trong những năm gần đây.

Sinh kế của các tộc người thuộc nhóm ngôn ngữ Môn - Khmer ở Bình Phước trong bối cảnh phát triển hiện nay

TS. Lê Thị Mỹ Hà

Tóm tắt

Kể từ sau khi Việt Nam thúc đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, khu vực nông thôn nói chung, đặc biệt là nông thôn Thành phố Hồ Chí Minh đã có sự thay đổi trên nhiều lĩnh vực, trong đó, sự chuyển đổi việc làm của người nông dân từ nông nghiệp sang phi nông nghiệp rất rõ nét. Nội dung của bài viết tập trung phân tích về sự chuyển đổi cơ cấu việc làm ở nông thôn Thành phố bằng việc nhận diện bức tranh đa chiều về việc làm của nông dân, những lý do chuyển đổi việc làm của nông dân xét trong mối quan hệ tương tác giữa nông thôn - đô thị ở Thành phố Hồ Chí Minh.

Chuyển đổi việc làm của nông dân khu vực nông thôn trong mối quan hệ phát triển nông thôn - đô thị